Risico’s en garanties bij beleggen

Beleggen brengt altijd risico met zich mee. Een belegging zonder enig risico bestaat niet, en wie je iets anders vertelt, simplificeert te veel. Of misleidt je gewoon.

Want als er geen risico is, is er ook geen potentieel rendement. Zo simpel is het.

Maar er zijn verschillende risiconiveaus: van het heel kleine risico van rentedragende rekeningen of obligaties tot het extreem hoge risico van memecoins. En er zijn ook bepaalde garanties, die afhangen van het beleggingsinstrument waarmee je een asset hebt gekocht, waar je dat hebt gedaan en welk asset je hebt gekocht.

In dit artikel probeer ik beide punten voor je samen te vatten, zodat je een duidelijker idee krijgt of dat beleggen iets voor jou is (spoiler: dat is het) en welke optie het beste bij jouw situatie past.

Dit artikel is het vijfde van de reeks waarin ik je uitleg waarom je moet beleggen, hoe en waar, zodat je het essentiële leert, ook als je vanaf nul begint:

1. Beleggen vanaf nul: waar je je geld kunt investeren.
2. Soorten assets waarin je kunt beleggen volgens hun functie in de portefeuille.
3. Hoe je assets koopt: beleggingsinstrumenten.
4. Beleggingsplatforms: waar je beleggingsinstrumenten of assets koopt.
5. Risico’s en garanties van beleggen. (Dit is het artikel dat je nu leest.)
6. Mijn beleggingssysteem.
7. Vermogen: hoe je het laat groeien, beschermt en doorgeeft.

Risico’s van je geld beleggen

Ik vertel je de belangrijkste.

Marktrisico

Het meest voor de hand liggende risico is het marktrisico: prijzen stijgen en dalen. Dat is onvermijdelijk.

Daar komt nog een ander risico bij dat je al kende: denken dat we kunnen voorspellen wanneer assets zullen stijgen of dalen. En daarop beleggen.

Dit staat bekend als trading en ik geef je één cijfer:

90% van de mensen die aan trading doen, verliest 90% van wat ze hebben geïnvesteerd in minder dan 90 dagen.

Meer valt er niet te zeggen, edelachtbare.

Of toch wel, want Engelstaligen hebben hier een heel goede uitspraak over:

"Time in the market beats timing the market."

Met andere woorden: het rendement dat je behaalt door langer belegd blijven verslaat altijd het rendement dat je haalt door het juiste instapmoment te proberen te timen.

Daarom is mijn antwoord altijd hetzelfde als iemand mij vraagt: “en wanneer haal ik het eruit?”: nooit, als je het kunt vermijden. Laat samengestelde rente haar magie doen.

Weinig spreiding

Een ander belangrijk risico is slechte spreiding. Als je te veel concentreert in één enkele asset of sector, stel je jezelf meer dan nodig bloot aan de prijsschommelingen daarvan.

Daarom is het normaal dat je, zodra je bepaalde bedragen in je portefeuille hebt, niet alles in goud, Bitcoin of vastgoed stopt, maar meerdere assets kiest en in elk een deel aanhoudt.

In die zin raad ik je aan om onderzoek te doen naar de permanente portefeuille of de vierseizoenenportefeuille. 

Het is een manier van beleggen die is ontworpen om in elk economisch scenario te werken, zonder te hoeven voorspellen wat er zal gebeuren.

Zo gebruikt zij één asset voor elk van de vier mogelijke economische scenario’s:

• Economische groei: 25% aandelen.
• Recessie: 25% obligaties.
• Inflatie: 25% goud.
• Deflatie: 25% liquide middelen.

Dit type portefeuille zal nooit het meeste opleveren, maar zal het in geen van de vier bovenstaande scenario’s erg slecht doen.

Natuurlijk zijn er varianten, met vastgoed of Bitcoin, of met andere percentages, maar de onderliggende gedachte blijft altijd dezelfde.

Risico van onze beslissingen

Natuurlijk is er het risico dat je slechte beslissingen neemt: op het verkeerde moment kopen door FOMO, uit angst verkopen of je laten meeslepen door hypes.

Dit is in de praktijk een van de gevaarlijksterisico’s. We zijn niet zo rationeel als we denken en, wanneer er geld op het spel staat, wegen emoties meestal zwaarder dan we vermoeden.

De econoom Daniel Kahneman, Nobelprijswinnaar, bestudeerde decennialang hoe wij beslissingen nemen en toonde aan dat we vol biases zitten. Enkele van de belangrijkste in beleggen zijn:

• Verliesaversie: de pijn van verliezen is groter dan de voldoening van winnen, waardoor we op het verkeerde moment verkopen.
• Overmoed: we denken dat we meer weten dan we werkelijk weten.
• Bevestigingsbias: we zoeken informatie die onze ideeën versterkt en vermijden informatie die ze tegenspreekt.

Daarom is een van de beste manieren om jezelf te beschermen een duidelijk systeem te hebben en je eraan te houden, zowel wanneer alles goed gaat als, vooral, wanneer het tegenzit.

Niet voor niets hebben studies van grote vermogensbeheerders zoals Fidelity Investments een merkwaardig resultaat laten zien: veel van de portefeuilles met de beste rendementen waren die waarin de belegger jarenlang praktisch niets had gedaan. In sommige gevallen omdat de belegger was overleden en in andere omdat hij of zij de rekening was vergeten en er niet meer mee handelde.

De conclusie is duidelijk: wanneer je belegt, is minder doen vaak meer doen.

Platformrisico

Dit is er een die altijd in ons opkomt wanneer we beginnen, maar die we meestal niet goed analyseren.

Het gaat erom na te denken over wat er zou gebeuren als een broker of financiële instelling waarin we hebben belegd of willen beleggen problemen zou krijgen.

Ik kan je zeggen dat het een reëel risico is (Lehman Brothers, bijvoorbeeld), maar het is meestal kleiner dan de vorige risico’s en het is veel waarschijnlijker dat je geld verliest door slechte beslissingen of trading dan door het faillissement van een broker.

Want daarnaast hebben we bepaalde garanties voor het geval dat zou gebeuren.

Garanties waarop je kunt terugvallen wanneer je belegt

Hier komt een van de slechtst begrepen begrippen in beleggen om de hoek kijken: garanties.

Sommige mensen denken dat hun geld simpelweg beschermd is. Anderen denken dat ze alles kunnen verliezen als de bank naar de knoppen gaat.

De waarheid is dat geen van beide groepen gelijk heeft, want er zijn bepaalde dekkingen die afhangen van waar de tussenpersoon gereguleerd is en van het fonds dat hem dekt.

Zo zijn banken en brokers in Spanje gedekt tot 100.000 euro per houder (FOGAIN).

In andere Europese landen ligt dat bedrag meestal rond de 20.000 euro.

In het Verenigd Koninkrijk kan het oplopen tot 85.000 pond en in de Verenigde Staten tot 500.000 dollar onder bepaalde systemen.

Maar er is een belangrijke nuance: deze bescherming geldt alleen als de instelling failliet gaat en er geld of assets ontbreken. Zij dekt geen marktverliezen.

Met andere woorden: als je aandelen koopt en ze dalen met 30%, compenseert niemand je voor die daling. Zo werkt de garantie niet.

Daarom is het belangrijk om vóór het beleggen twee dingen te begrijpen:

1. Dat er bepaalde garanties voor je geld bestaan.
2. Dat deze garanties beschermen tegen operationele problemen, niet tegen beleggingsbeslissingen.

En zo werkt het in de wereld van traditioneel en gecentraliseerd bankieren. Want als we het hebben over DeFi en cryptovaluta, is de situatie anders. Er bestaat geen publieke garantie. 

Als de exchange waarop je je fondsen bewaart (slecht idee van jouw kant) problemen krijgt of je de toegang tot je fondsen verliest, is de verantwoordelijkheid van jou.

Met andere woorden: je mag het zelf oplossen.

DeFi biedt je veel mogelijkheden die in traditionele finance onmogelijk zijn, maar daar staat tegenover dat er geen klantenservice is als je het verprutst.

Zoals oom Ben zei: met grote macht komt grote verantwoordelijkheid.

In de cryptowereld is niets waarachtiger.

Conclusies

Als je belegt, moet je vanaf het begin één ding duidelijk hebben: dat je geld “beschermd” is omdat er bepaalde garanties zijn, betekent niet dat je het niet kunt verliezen.

Er spelen verschillende risico’s:

Er is het marktrisico, waarbij de prijs van de asset stijgt en daalt.

Het risico van timing of trading, omdat je denkt dat je kunt raden wanneer je moet instappen en uitstappen.

Het risico van weinig spreiding, door te veel in één enkele asset te concentreren.

Het risico van je eigen beslissingen, gekleurd door emoties en biases zoals angst, FOMO of overmoed.

Daarnaast bestaat er platformrisico, namelijk dat de bank, broker of exchange problemen krijgt of failliet gaat. Dit is het enige scenario waarin garanties een rol spelen, maar alleen onder bepaalde voorwaarden.

In Spanje en de meeste landen bestaan er fondsen die je beschermen als de bank of broker failliet gaat en er geld ontbreekt, maar die bescherming dekt geen marktverliezen. Als je iets koopt en het daalt, compenseert niemand je.

Dat gezegd hebbende heeft elk land een ander dekkingsfonds: in Spanje tot 100.000 € per houder, in veel Europese landen slechts tot 20.000 €.

Een ander belangrijk punt is waar je belegt. Beleggen via een bank, een broker of een exchange is niet hetzelfde. De regelgeving, hoe de assets worden bewaard en het type entiteit bepalen het echte veiligheidsniveau.

Het idee dat ik wil meegeven is eenvoudig: voordat je belegt, moet je precies weten welke risico’s je neemt en onderscheid kunnen maken tussen het gedrag van de asset en mogelijke problemen bij de tussenpersoon, die overigens meestal veel kleiner en minder relevant zijn voor je kapitaal dan de rest.

Volgende stappen

Als je nog een klein beetje verder wilt gaan, nodig ik je uit om verder te gaan met het volgende artikel in de reeks:

1. Beleggen vanaf nul: waar je je geld kunt investeren.
2. Soorten assets waarin je kunt beleggen volgens hun functie in de portefeuille.
3. Hoe je assets koopt: beleggingsinstrumenten.
4. Beleggingsplatforms: waar je beleggingsinstrumenten of assets koopt.
5. Risico’s en garanties van beleggen. (Dit is het artikel dat je nu leest.)
6. Mijn beleggingssysteem.
7. Vermogen: hoe je het laat groeien, beschermt en doorgeeft.