Jak kupować aktywa: instrumenty inwestycyjne

Jednym z największych nieporozumień na początku inwestowania jest myślenie, że ETF, fundusze czy akcje to różne “rzeczy” na tym samym poziomie. Nie są.

Nie wybierasz między aktywami a instrumentami. Najpierw wybierasz aktywo, w które chcesz inwestować (akcje, obligacje, nieruchomości, krypto…), a potem decydujesz, jak uzyskać do niego dostęp.

Wspomnieliśmy już o niektórych instrumentach w poprzedniej sekcji; teraz, po tym schemacie, wyjaśnię ci wszystkie najważniejsze:

1. Konta oprocentowane
2. Depozyty
3. Plany emerytalne
4. Fundusze
• Zarządzanie aktywne
• Zarządzanie pasywne (indeksowe)
5. ETF
6. Akcje bezpośrednie
7. Tokeny krypto

To trzeci artykuł z serii, w której wyjaśniam, dlaczego musisz inwestować, jak i gdzie, abyś poznał podstawy, nawet jeśli zaczynasz od zera:

1. Inwestowanie od zera: gdzie inwestować swoje pieniądze.
2. Rodzaje aktywów, w które możesz inwestować zgodnie z ich funkcją w portfelu.
3. Jak kupować aktywa: instrumenty inwestycyjne. (To jest ten, który czytasz).
4. Platformy inwestycyjne: gdzie kupować instrumenty inwestycyjne lub aktywa.
5. Ryzyka i gwarancje przy inwestowaniu.
6. Mój system inwestowania.
7. Majątek: jak go powiększać, chronić i przekazywać.

#1. Konta oprocentowane

Prawdopodobnie najprostszy instrument dla twojej płynności, ponieważ konta oprocentowane działają praktycznie tak samo jak tradycyjne konta bankowe, z tą różnicą, że generują zwrot w zależności od tego, ile masz zdeponowane.

Ten zwrot zwykle zależy od salda. Na przykład bank może oferować 1,5% do 25 000 €, 1,75% między 25 000 € a 50 000 € i 2% powyżej tej kwoty. Nie są to stałe procenty w czasie, ale pomagają zrozumieć, jak to działa.

To ryzyko jest bardzo niskie, a płynność pełna. Możesz używać pieniędzy w dowolnym momencie, zwykle z podpiętymi kartami, przelewami i codzienną obsługą jak na każdym koncie.

#2. Depozyty bankowe

Są podobne do kont oprocentowanych, ale z jedną kluczową różnicą: pieniądze pozostają zamrożone przez uzgodniony okres.

W zamian za tę niższą płynność bank oferuje wyższy zwrot, który zależnie od momentu może mieścić się w zakresach takich jak 3-5%. Ten zwrot jest ustalony od początku.

W trakcie uzgodnionego terminu -trzech miesięcy, sześciu miesięcy, roku lub dłużej- nie będziesz mógł wypłacić pieniędzy bez kary, która zwykle wpływa na naliczone odsetki.

Wymagają więcej zarządzania niż konta oprocentowane, bo jeśli chcesz maksymalizować rentowność, będziesz musiał przenosić pieniądze między depozytami, gdy będą zapadać i pojawią się nowe oferty. W zamian, jak mówię, oferują wyższy zwrot.

#3. Plany emerytalne

Plany emerytalne to instrument zaprojektowany na długi termin, z korzyściami podatkowymi w niektórych przypadkach, ponieważ pobierasz ich zyski wtedy, gdy prawdopodobnie twoja stawka podatku dochodowego jest niższa, ale z mniejszą elastycznością niż inne aktywa, ponieważ są bardzo mało płynne i możesz je odzyskać tylko w określonych okolicznościach (emerytura, długotrwałe bezrobocie, ciężka choroba lub szczególne przypadki).

Tak naprawdę mają sens, gdy twoja firma dokłada dodatkowy procent. Innymi słowy, jeśli wpłacasz X do planu emerytalnego, twoja firma wpłaca X lub Y do twojego planu, dzięki czemu inwestycja się zwielokrotnia.  

Jeśli tak nie jest w twojej firmie -zwykle dotyczy to bardziej dużych firm- uważam, że takie plany są w gorszej sytuacji w porównaniu na przykład z funduszami.

#4. Fundusze inwestycyjne

Fundusze inwestycyjne to produkty, które łączą wiele inwestycji w jedną. Na przykład mogą grupować akcje firm technologicznych, górniczych albo 500 największych firm świata.

Kiedy kupujesz jednostki funduszu, inwestujesz w zestaw aktywów, a nie w jedną firmę, co pomaga dywersyfikować i ograniczać ryzyko.

W ramach funduszy istnieją dwa różne typy w zależności od sposobu zarządzania.

Fundusze aktywnie zarządzane

Fundusze aktywnie zarządzane to te, w których ktoś decyduje, jakie akcje kupować i sprzedawać oraz kiedy to robić.

Czyli są ludzcy zarządzający, którzy podejmują te decyzje na podstawie własnego osądu i doświadczenia.

Zazwyczaj to te, które bank oferuje ci, gdy mówisz, że chcesz inwestować. I robi to z bardzo jasnego powodu: ponieważ są zarządzane przez ludzi -którzy pobierają pensję-, prowizje są wyższe niż w funduszach zarządzanych pasywnie.

Te prowizje są niezależne od tego, czy fundusz rośnie, czy spada na wartości. Zapłacisz je tak czy inaczej. Dlatego bankowi zależy, żebyś je wykupił, bo zapewnia sobie przychód niezależnie od tego, co zrobi rynek i czy zarządzający trafi, czy nie.

Fundusze indeksowe lub zarządzanie pasywne

W przeciwieństwie do poprzednich mamy fundusze zarządzane pasywnie, w których nikt nie podejmuje decyzji; te fundusze ograniczają się do replikowania indeksu.

Tym indeksem może być S&P 500 (500 największych firm w USA), Nasdaq (firmy technologiczne) albo MSCI World, żeby podać kilka przykładów.

John C. Bogle, założyciel Vanguard Group (jednej z największych firm zarządzających inwestycjami na świecie) wyraził tę filozofię bardzo trafną metaforą:

Kiedy inwestujesz w indeksy, nie szukasz igły w stogu siana, tylko kupujesz cały stóg siana.

A ponieważ indeks jest replikowany automatycznie, nikt nie podejmuje decyzji, co sprawia, że prowizje są dużo niższe i zwiększa rentowność funduszu.

Ale jest coś więcej: historia pokazała, że, w długim terminie żaden zarządzający nie jest w stanie pobić rynku (swojego indeksu odniesienia). Czyli w perspektywie dziesięciu, dwudziestu czy trzydziestu lat inwestowanie w fundusz indeksowy S&P 500 da ci wyższą rentowność niż jakikolwiek fundusz aktywnie zarządzany.

Dlatego fundusze indeksowe są jednym z najlepszych i najprostszych sposobów inwestowania, a także idealnym sposobem na rozpoczęcie w świecie inwestycji dla każdego, kto nie chce komplikacji.

Cele inwestowania w fundusze

Na zakończenie tego punktu powiem ci, że poza wcześniejszą klasyfikacją według typu zarządzania fundusze można też klasyfikować według tego, czego od nich oczekujemy.

Możemy szukać długoterminowego zwrotu dzięki wzrostowi ceny, co zwykle jest normalne na początku, ale możemy też chcieć, żeby generowały nam dochód teraz. I robią to w formie dywidendy.

Dla tego ostatniego przypadku istnieją fundusze grupujące firmy, które w ostatnich latach wypłacały najwięcej i najlepsze dywidendy w stabilny sposób. 

Tego wyboru firm można dokonać aktywnie albo przez replikację konkretnego indeksu, takiego jak “arystokraci dywidendowi”, który obejmuje tylko firmy zwiększające dywidendę przez 25 kolejnych lat.

Ponadto, w zależności od produktu, te dywidendy mogą być wypłacane albo automatycznie reinwestowane w funduszu.

Znów, w zależności od twojej obecnej sytuacji (głównie wieku, dochodów i majątku), będziesz mógł priorytetowo traktować fundusze bardziej rentowne albo inne, które nie rosną tak bardzo, ale w zamian gwarantują stałe generowanie dochodu.

Na koniec jeszcze jeden punkt do rozważenia: możesz robić transfery między funduszami bez płacenia podatków (nie sprzedajesz, przenosisz), co jest dobrą przewagą podatkową wobec ETF.

#5. ETF

Fundusze Exchange Traded Funds można w pewnym sensie uznać za podobne do funduszy, ponieważ mogą grupować kilka akcji w jednym ETF i replikować indeksy.

Jednak ETF nie muszą inwestować wyłącznie w akcje lub grupy akcji, lecz są instrumentem notowanym na giełdzie, którego celem jest replikowanie zachowania aktywa lub zestawu aktywów.

Dlatego ETF może:

• Replikować indeks akcji (taki jak S&P 500)
• Inwestować w obligacje
• Śledzić cenę surowców takich jak złoto
• Replikować zachowanie Bitcoin lub innych kryptowalut

W przypadku złota, na przykład, są ETF, które kupują fizyczne złoto, i inne, które replikują jego cenę przez instrumenty pochodne.

W przypadku Bitcoin istnieją ETF, które replikują jego cenę bezpośrednio lub pośrednio.

Jest jeszcze pewna różnica względem funduszy:

• ETF są zwykle w większości indeksowe.
• Za każdym razem, gdy sprzedajesz ETF, płacisz podatek od zysku. Nie ma tego odroczenia podatkowego jak w funduszach.
• Ponieważ są notowane na giełdzie -tak jak akcje- możesz je kupować i sprzedawać w dowolnym momencie w godzinach sesji, podczas gdy fundusze są wyceniane na zamknięciu rynku, nie w czasie rzeczywistym.

Możesz więc zapytać, czy są lepsze czy gorsze od funduszy.

Każde ma swoje zalety, ale w moim przypadku, jeśli chcę replikować indeks, wolę fundusz i zostawiam ETF na rzeczy takie jak replikowanie ceny złota czy Bitcoin.

#6. Akcje

Kupowanie akcji bezpośrednio oznacza, że sam wybierasz w jakie firmy inwestować.

Daje ci to większą kontrolę i, w niektórych przypadkach, większy potencjał rentowności. Firmy takie jak Nvidia czy Palantir ostatnio zyskały znacznie więcej niż indeksy takie jak Nasdaq czy S&P 500. Jednak ten większy potencjał oznacza też większe ryzyko. I więcej zarządzania.

Inwestowanie w akcje wymaga analizowania firm, rozumienia ich biznesu i brania odpowiedzialności za swoje decyzje. To nie jest po prostu kupić i czekać.

Poza tym możesz nie mieć wystarczającego kapitału, żeby zainwestować we wszystkie firmy, które cię interesują. Z funduszami lub ETF możesz natomiast zdywersyfikować jedną inwestycją.

Zapamiętaj tę ideę, bo jest kluczowa:

Możesz inwestować w akcje na trzy sposoby:

• Przez ETF.
• Przez fundusz.
• Kupując je bezpośrednio.

Aktywo jest to samo. Zmienia się sposób, w jaki uzyskujesz do niego dostęp.

#7. Kryptowaluty

Na koniec jednym z instrumentów inwestycyjnych jest zakup kryptowalut, nazywanych też tokenami krypto.

Omówiliśmy już najważniejsze (Bitcoin, Ethereum, Solana i stablecoins takie jak USDT i USDC).

Jeśli chcesz mieć ekspozycję na cenę tych aktywów, możesz:

1. Kupić sam token na exchanges (giełdach) scentralizowanych lub zdecentralizowanych.
2. Możesz też kupić ETF replikujący jego wartość.

Każda opcja ma swoje zalety i ryzyka. Kupowanie aktywa bezpośrednio oznacza większą kontrolę, ale też większą odpowiedzialność, szczególnie jeśli chodzi o przechowywanie. Produkty finansowe upraszczają operację, ale dodają pośredników.

I właśnie te formy zakupu zobaczymy dalej.

Wnioski

Inwestowanie to nie tylko wybór dobrych aktywów, ale też wiedza jakie masz opcje, aby je kupić.

Zaczynasz od najprostszych i najbardziej płynnych instrumentów. konta oprocentowane pozwalają ci utrzymać pieniądze dostępne z pewnym zwrotem i niemal bez ryzyka. depozyty bankowe idą krok dalej: otrzymujesz stały zwrot, ale w zamian zostawiasz pieniądze zamrożone na jakiś czas.

Potem wchodzą produkty bardziej długoterminowe. plany emerytalne są przeznaczone na twoją emeryturę i wyróżniają się podatkowo, choć z dużym ograniczeniem płynności. Równolegle fundusze inwestycyjne pozwalają inwestować w sposób zdywersyfikowany bez konieczności zarządzania pojedynczymi aktywami. Tutaj możesz wybrać między funduszami aktywnie zarządzanymi, gdzie zarządzający podejmuje decyzje za ciebie, albo funduszami indeksowymi, które replikują indeksy przy niższych kosztach.

Następnie pojawiają się ETF, które łączą cechy funduszy i akcji. To instrumenty notowane na giełdzie, które pozwalają inwestować w indeksy, sektory, a nawet aktywa takie jak złoto czy kryptowaluty, z łatwością kupna i sprzedaży na rynku.

Na kolejnym poziomie są aktywa, które kupujesz bezpośrednio. akcje oznaczają, że sam wybierasz firmy, w które inwestujesz, z większą kontrolą, ale też większą odpowiedzialnością. kryptowaluty, ze swojej strony, są opcją dużo bardziej zmienną i spekulacyjną, z różnymi formami dostępu zależnie od instrumentu, którego używasz.

Ostateczna myśl jest jasna: każdy instrument ma swoją funkcję, zalety i ograniczenia. Zrozumienie wszystkich opcji pozwala podejmować decyzje z sensem i budować spójną strategię, zamiast inwestować bez świadomości, że tak naprawdę grasz na loterii.

Następne kroki

Jeśli chcesz pójść trochę dalej, zapraszam cię do kontynuowania z następnym artykułem z serii:

1. Inwestowanie od zera: gdzie inwestować swoje pieniądze.
2. Rodzaje aktywów, w które możesz inwestować zgodnie z ich funkcją w portfelu.
3. Jak kupować aktywa: instrumenty inwestycyjne. (To jest ten, który czytasz).
4. Platformy inwestycyjne: gdzie kupować instrumenty inwestycyjne lub aktywa.
5. Ryzyka i gwarancje przy inwestowaniu.
6. Mój system inwestowania.
7. Majątek: jak go powiększać, chronić i przekazywać.