Mortal Kombat (2021): beter als adaptatie dan als film

Mortal Kombat keerde in 2021 terug naar de bioscoop met deze reboot onder regie van Simon McQuoid, een regisseur die vooral uit de reclamewereld kwam en hier zijn speelfilmdebuut maakte, met James Wan en Todd Garner als producenten.  

James Wan, vooral bekend van franchises als Saw of Insidious, richtte zich in dit eerste deel minder op wat er op het scherm kwam en vooral op het binnenhalen van het benodigde budget, want zonder dat bedrag had het project volgens hem geen zin en wilde hij niet meedoen. Het project beschikte over ongeveer 55 miljoen dollar, een respectabel bedrag, maar klein vergeleken met grote blockbusters.  

Jaren later gaf Garner toe dat de studio niet goed wist wat ze in handen had en dat het budget dwong om een groot deel van de film op dezelfde gevechtslocatie te laten plaatsvinden. Dat is tijdens het kijken duidelijk, want de film wisselt scènes op blockbuster-niveau af met andere die meer op videotheekfilms lijken.

Wat de cast betreft, Lewis Tan speelt Cole Young en wordt bijgestaan door Jessica McNamee, Josh Lawson, Joe Taslim en de bekendere en altijd charismatische Hiroyuki Sanada als Scorpion.

Het verhaal van Mortal Kombat

Ik kan je alvast vertellen dat het verhaal uit de videogames hier maar mondjesmaat wordt gebruikt, want de film kiest Cole Young als hoofdpersoon, een personage dat niet in de reeks voorkomt. Hij is een vrij middelmatige MMA-vechter die ontdekt dat een vreemde moedervlek hem aanwijst als een van de kampioenen die de aarde tegen Outworld moeten beschermen.

Sub-Zero begint hem en zijn familie te achtervolgen en Cole sluit zich uiteindelijk aan bij Sonya Blade, Jax, Liu Kang, Kung Lao en Kano onder de bescherming van Raiden. Het doel is zich voor te bereiden op Mortal Kombat, hoewel opvallend genoeg het toernooi waaraan de hele franchise zijn naam ontleent in deze film helemaal niet plaatsvindt.

Op zijn minst opmerkelijk, want vooraf was er geen plan voor een vervolg, Mortal Kombat II, dat dit zou uitwerken.

Wat werkt in Mortal Kombat

Het beste is dat de film begrijpt wat Mortal Kombat is.

Er is geweld, fatalities, krachten en absurde vechtkunsten (de vliegende trap van Liu Kang is wat dat betreft prachtig) en zeer herkenbare personages. De producenten verklaarden zelfs dat respect voor de fans de prioriteit was. Daarom is het moeilijk te begrijpen waarom Cole de hoofdrol kreeg terwijl er zoveel andere mogelijke kandidaten waren.

De choreografieën zijn niet slecht en de CGI doet zijn werk, ook al is die verre van geweldig. Zeker als je bedenkt dat de productie een stuk kleiner was dan je van een Warner-blockbuster zou verwachten.

De relatie tussen Scorpion en Sub-Zero wijkt ook af van het spel, maar dat is minder belangrijk. Het openingsgevecht is goed en de finale ook. Hiroyuki Sanada geeft Scorpion een aanwezigheid waar zowel het personage als de film van profiteert en Joe Taslim is degelijk als Sub-Zero.

En dan is er nog Kano, waarschijnlijk het leukste personage. Josh Lawson zorgt voor de nodige humor en steelt daardoor de scènes waarin hij verschijnt.

De film is bovendien vermakelijk. Hij kijkt makkelijk weg.

Wat niet werkt

De waarheid is dat je de film niet al te serieus kunt nemen, terwijl hij zichzelf soms juist wel serieus lijkt te nemen en op andere momenten weer niet.

Een probleem is bijvoorbeeld dat hij sommige dingen veel te uitgebreid uitlegt en andere juist veel te weinig.

De tekens en de arcana zijn daar het beste voorbeeld van. Ze zijn voor de film bedacht om te verklaren waarom de hoofdpersonages krachten hebben, maar maken uiteindelijk iets ingewikkeld dat we in de videogames zonder problemen accepteren.

Jeremy Slater, scenarioschrijver van Mortal Kombat II, erkende later dat fans nooit iets met het concept hadden en vergeleek het met de midichlorianen uit Star Wars: iets uitleggen dat niemand uitgelegd hoefde te krijgen. In het vervolg besloten ze de arcana simpelweg niet meer te noemen.

Ondertussen laat de film veel belangrijkere zaken onverklaard: waarom leeft Bi-Han eeuwen later nog? Waar komen zijn krachten precies vandaan? Waarom werkt hij voor Shang Tsung en niet voor de aarde? Hoe keert Scorpion terug uit de hel? Waarom vecht Raiden, een buitengewoon machtige god en beschermer van de aarde, niet zelf?

Dat zijn vragen die de film niet eens aanstipt en die het geheel elke samenhang ontnemen.

Met de personages is het ongeveer hetzelfde. Er zijn er te veel en ze worden te weinig uitgewerkt om van een serieuze film te kunnen spreken. Kung Lao verschijnt, doet coole dingen met een metalen hoed en dat is het. Liu Kang, die in de games veel belangrijker is, heeft hier een bijrol, terwijl hij duidelijk een deel of zelfs de hele hoofdrol van Cole verdiende.

Sonya en Jax werken beter. Sonya is waarschijnlijk, samen met Cole, het personage dat de meeste ontwikkeling krijgt.

Het is duidelijk dat het script een flinke poetsbeurt, of twee, nodig had; dat zou het materiaal veel beter hebben gemaakt. 

Ze hadden er ook voor kunnen kiezen zichzelf niet serieus te nemen en iets te doen zoals wat ze hebben gemaakt met He-Man, maar daarvoor ontbreekt genoeg humor (Kano kan niet alles alleen dragen).

In beide gevallen zou de film met meer humor of een beter uitgewerkt script duidelijk een niveau hoger zijn gekomen. De uiteindelijke montage valt tussen wal en schip: hij is niet bijzonder grappig en weet ook niet echt episch te worden.

Is het een goede adaptatie?

Cole, de tekens en de arcana zijn speciaal voor deze film bedacht. De scenarioschrijver legde uit dat hij een nieuw personage nodig had als ingang voor kijkers die het universum niet kenden, zonder het verleden van de klassieke vechters te hoeven aanpassen.

Ik begrijp de redenering, maar ben het er niet mee eens. Met Liu Kang, Sonya, Johnny Cage, Scorpion en tientallen beschikbare personages lijkt het me onnodig om nog een nieuwe hoofdpersoon te verzinnen.

Ondanks alles wat hierboven staat, werkt de film goed als je hem als gameverfilming bekijkt. Want hoewel het verhaal enorm afwijkt van de games, is de geest aanwezig.

Het geweld, de gore, de personages, het idee van het verhaal… Ja, het is misschien niet de beste adaptatie ooit, maar de basis, het belangrijkste, is er wel.

Eindoordeel

Als adaptatie is Mortal Kombat veel logischer dan als film. Filmisch heeft hij plotgaten, weinig uitgewerkte personages, overbodige uitleg en ongeveer 10 minuten te veel.

Toch is hij vermakelijk.

Of hij de moeite waard is, hangt af van wat je verwacht. Als je van de games houdt, zou ik hem een kans geven; ik denk niet dat je er spijt van krijgt. Zo niet, dan kun je hem en zijn vervolg, Mortal Kombat II, gerust overslaan.