Hoe je kunt zien wie je persoonsgegevens bij de overheid heeft geraadpleegd

Nu de termijn voor het indienen van de belastingaangifte bijna afloopt, is het handig om te weten dat er een vrij eenvoudige manier is om te zien welke instanties binnen de overheid jouw gegevens hebben geraadpleegd of uitgewisseld. 

En hoewel het niet moeilijk te vinden is als je weet waar je moet zoeken, ligt het niet bepaald voor het oprapen. 

De optie staat in Mi Carpeta Ciudadana, die app van de overheid waarmee je procedures, persoonsgegevens, dossiers, certificaten en behoorlijk wat papierwerk kunt raadplegen dat vroeger verspreid stond over duizend verschillende elektronische overheidsloketten.

Het interessante is dat je ook een gevoeliger onderdeel kunt zien: gegevensuitwisselingen tussen overheidsdiensten.

Anders gezegd: je kunt controleren of een instantie informatie heeft geraadpleegd die een andere overheidsdienst over jou had. Bijvoorbeeld identiteitsgegevens, verkeersgegevens, uitkeringen, huisvesting, bevolkingsregister, antecedenten, arbeidsverleden of andere gegevens die afhankelijk van het geval beschikbaar zijn.

Let op, belangrijke nuance: dit betekent niet noodzakelijk dat iemand je “aan het onderzoeken is”. Wat je ziet, zijn geregistreerde administratieve raadplegingen en uitwisselingen. Het kan komen door een procedure die je zelf bent gestart, door steun (bijvoorbeeld het Kit Digital), een beurs, een controle, een publieke administratieve handeling of een procedure waarin een overheidsdienst gegevens moet verifiëren die een andere dienst al heeft.

Vanwege de kruistocht die ik al een tijdje voer voor onze privacy, vind ik het nodig dat je weet wie je gegevens bekijkt. Voor het geval er iets niet klopt.

Wat je nodig hebt om het te zien

Om de raadpleging te doen, moet je toegang krijgen tot Mi Carpeta Ciudadana.

Je kunt dat op drie manieren doen:

• Via de app Mi Carpeta Ciudadana voor Android.
• Via de app Mi Carpeta Ciudadana voor iPhone.
• Via de officiële website van Mi Carpeta Ciudadana.

Om binnen te komen moet je je identificeren met een van de toegelaten systemen: 

• Cl@ve.
• elektronische DNI.
• digitaal certificaat.
• Cl@ve PIN.
• Cl@ve Permanente. 

Logisch genoeg is dit geen openbare raadpleging en ook niet iets wat je zonder identificatie kunt bekijken. 

Stap voor stap zien wie je gegevens bekijkt

Het zijn maar een paar stappen en het proces is snel.

Stap 1. Ga naar Mi Carpeta Ciudadana

Het eerste wat je doet, is Mi Carpeta Ciudadana openen, via web of app, en inloggen met de methode die je normaal gebruikt.

Stap 2. Ga naar de sectie Mi Carpeta

Als je eenmaal binnen bent, moet je naar de sectie gaan Mi Carpeta.

In de app staat die in de onderste balk.

Stap 3. Tik op Transparantie

Zoek de optie Transparantie.

Stap 4. Tik op Mijn uitwisselingen

Tik nu op “Mijn uitwisselingen tussen overheidsdiensten”.

Stap 5. Kies Tussen instanties

Zoek op het uitwisselingsscherm de optie Tussen instanties of Raadplegingen tussen instanties, afhankelijk van hoe die in de app of op het web verschijnt.

Stap 6. Gebruik de filters 

Misschien zie je standaard niets, maar dat komt doordat er al een datumfilter actief is.

Breid het uit om meer te zien, of beperk het als er veel resultaten verschijnen.

Klaar, hiermee kun je nu zien of Hacienda (of de DGT) iets verdachts heeft gedaan. Ik hoop dat er bij jou geen resultaat verschijnt 😉

Wat je kunt doen als je een raadpleging ziet die je niet herkent

Dat je een raadpleging ziet, betekent niet automatisch dat er iets raars is gebeurd.

Die kan verband houden met een procedure die je al hebt gedaan, met een automatische controle of met een volkomen normale administratieve handeling.

Maar als je iets ziet dat je niet herkent, is het verstandig om drie dingen te doen:

1. Bekijk de datum.
2. Controleer de instantie die verschijnt (ChatGPT is je vriend).
3. Probeer het te koppelen aan procedures, steunmaatregelen, boetes, beurzen, uitkeringen of handelingen die je in die periode hebt gedaan.

Als het dan nog steeds niet klopt, kun je de informatie bewaren en contact opnemen met de betreffende instantie om meer details te vragen. 

En als je denkt dat er echt sprake kan zijn van misbruik van je gegevens, komen we al op het terrein van gegevensbescherming, waar het zinvol zou zijn om de AEPD te raadplegen of de passende klacht in te dienen.

Eerlijk gezegd hoop ik dat ik nooit op dat punt kom. Maar goed, de optie is er.

Conclusies

Het is waarschijnlijk niet iets wat je elke week gaat controleren, tenzij je administratieve leven veel spannender is dan het mijne, wat ik (voor je eigen bestwil) niet hoop, maar ik vind het wel een goed idee om het af en toe te bekijken. Vooral in periodes als deze.

Jarenlang hebben we aangenomen dat de overheid onze gegevens had en klaar. Dat het een zwarte doos was.

Nu is er tenminste een klein raampje waardoor je naar binnen kunt kijken. En zonder de chagrijnige ambtenaar van dienst erachter te hoeven verdragen.