Dom duchów: udana adaptacja, ale może zbyt poprawna

Wygląda na to, że producenci streamingowi naprawdę polubili latynoamerykański realizm magiczny.

Jeśli kilka miesięcy temu Netflix zaprezentował bardzo interesujące Sto lat samotności -adaptację powieści Gabriela Garcíi Márqueza pod tym samym tytułem-, teraz Amazon adaptuje inną, nie mniej ważną książkę.

I robi to z troską.

Mamy przed sobą dopracowaną adaptację, dość wierną powieści Isabel Allende, bardzo dobrze zagraną i mocną wizualnie. 

Do tego ogląda się ją szybko, wciąga od pierwszego odcinka i osiąga coś, co wcale nie jest takie proste: sprawia, że akceptujesz realizm magiczny, nie mając poczucia, że scenariusz robi sobie z ciebie żarty.

Fabuła Domu duchów

Porozmawiajmy trochę o fabule, bo to tutaj najważniejsze. Oczywiście bez spoilerów.

Dom duchów opowiada historię rodziny Trueba na przestrzeni kilku pokoleń. 

W centrum są Clara, Blanca i Alba, trzy kobiety, których los wyznaczają więzi rodzinne, polityka, przemoc, sekrety, niemożliwe miłości i ta nadprzyrodzona część tak charakterystyczna dla gatunku literackiego, do którego należy ta opowieść.

Serial zaczyna się konstrukcją, która łatwo budzi nasze zainteresowanie: głos z offu i obraz dziewczyny stukającej w klawisze starej maszyny do pisania opowiadają nam historię rodziny od jej początków, zaczynając od dużego flashbacku. 

Nie trzeba znać powieści, żeby za nim nadążyć. Właściwie jedną z jego zalet jest to, że całkiem dobrze porządkuje wielką historię pełną postaci, przeskoków czasowych i tragedii. 

I osiąga coś jeszcze, bo adaptowanie Domu duchów nie polega wyłącznie na “opowiedzeniu, co się dzieje”. Trudne jest uchwycenie tonu książki, jednego z największych przedstawicieli latynoamerykańskiego realizmu magicznego.

Jeden z filarów gatunku 

Ryzyko przy adaptowaniu takiej historii, tak łatwo naruszającej konieczne u czytelnika lub widza zawieszenie niewiary, polega na tym, że wszystko może wydać się trochę śmieszne. 

Przeczucia, duchy, znaki, obecności, rodzinne losy, które się powtarzają… Jeśli nie jest to dobrze opowiedziane, ryzykujesz stworzenie telenoweli z duchami. Tutaj tak nie jest.

Serial działa, bo traktuje siebie poważnie. Bohaterowie wierzą w to, czego doświadczają, i wciągają cię do swojego szczególnego świata.

Clara nie wygląda na kaprys autorki; jej sposób bycia w świecie naturalnie należy do tej historii. To samo dzieje się z resztą protagonistów i antagonistów: rozumiesz ich decyzje -prawie wszystkie-, nawet jeśli ich nie podzielasz. Rozumiesz, skąd się biorą, co nimi kieruje i dlaczego ostatecznie robią to, co robią.

I oczywiście łatwiej z nimi empatyzować — łącznie z Estebanem Truebą — niż kiedykolwiek było to możliwe przy Succession.

Z drugiej strony, ponieważ premiera odbyła się tak blisko adaptacji Stu lat samotności, porównanie jest nieuniknione. 

Wersja Netflixa wygrywa moim zdaniem wizualnie: jest bardziej zaskakująca i bardziej “inna” niż klasyczne, bardziej realistyczne powieści europejskie czy amerykańskie. Powiedzmy, że w jej uniwersum mieści się więcej cudów niż w tym.

Dom duchów jest bardziej obyczajowy, bardziej realistyczny —o ile w ogóle można użyć tego przymiotnika wobec takich dzieł—i mocniej zakorzeniony w rodzinie oraz polityce. Nie mówię tego jako zarzutu; przeciwnie, dobrze mu to służy.

Tutaj magia stanowi mniejszą część i skupia się głównie na jednej postaci. Bez problemu współistnieje z codziennością.

Najlepsze w Domu duchów

Serial ma kilka powodów, dla których warto go zobaczyć. Dla mnie to są najważniejsze.

Obsada jest świetna

Powiedziałbym, że choć produkcja jest bardzo dopracowana, najlepsza w serialu jest obsada.

Alfonso Herrera jest szczególnie dobry jako Esteban Trueba. To najtrudniejsza postać, ktoś, kto może cię odrzucać albo przekonywać, ale kogo rozumiesz i kto prawdopodobnie najlepiej przechodzi przez wszystkie epoki.  

Jego charakteryzacja działa, obecność robi wrażenie, a fizyczna i emocjonalna ewolucja jest bardzo dobrze rozwiązana.

Esteban Trueba to postać nieprzyjemna, brutalna, egoistyczna i despotyczna, ale serial nie redukuje go do “złego”. Nie wybaczasz mu, ale rozumiesz wewnętrzne mechanizmy, które nim kierują. To jeden z wielkich atutów powieści i tutaj zostaje zachowany.

Bardzo dobrze działają też Clara, jej matka Nívea i Rosa. W tej pierwszej rodzinnej części jest coś, co szybko wciąga, może dlatego, że postacie mają od początku bardzo wyraźną tożsamość.  

Férula również wydaje mi się świetną postacią drugoplanową. Pokazuje ból, powściągliwość i wewnętrzne napięcie, dzięki którym szybko zaczynasz ją lubić, mimo imienia.  

A wśród pozostałych postaci drugoplanowych Pancha i Pedro Segundo mają ciężar i znaczenie. Serial sprawia, że zaczyna ci na nich zależeć.

Po stronie antagonistów Esteban García nie potrzebuje wielkich kwestii, żeby wywołać niepokój. Wystarcza mu spojrzenie. Świetny casting i równie dobra rola.

To powiedziawszy, muszę zaznaczyć, że Pedro Tercero podczas śpiewania wywołał u mnie uśmiech. Ale nie z właściwego powodu: śpiewa tak źle -zwłaszcza jako młody-, że ociera się to o mimowolny komizm. Trudno mi zrozumieć tę decyzję produkcyjną, bo inny aktor albo dubbing wokalny sprawdziłby się chyba lepiej.

Zdjęcia, scenografia i produkcja

Serial wygląda bardzo dobrze. Zdjęcia, kostiumy, domy, plenery, światło, realia epoki… wszystko stoi na wysokim poziomie.

Nie ma poczucia taniej produkcji. Przeciwnie. Widać troskę, budżet i zamiar dorównania powieści jako adaptacja. Wszystkie lokacje -dom, pola, wnętrza-, ubrania i zmiany epok pomagają wejść w fabułę.

Mniej ładnym, ale też ważnym elementem produkcji i reżyserii jest fakt, że przemoc jest potraktowana pewną ręką. Nie epatuje się nią bez potrzeby, ale też się jej nie ukrywa.  

Są obrazy, które bolą: policzek, zęby, głowa w jeżynach, gwałty, ukryta przemoc rodzinna i jawna przemoc polityczna. To nie są komfortowe chwile, bo nie powinny nimi być.

Wciąga od początku

Choć to 8 odcinków, Dom duchów ogląda się szybko. Łatwo pochłonąć go w dwa albo trzy dni.

Powieść jest bardzo dobra, a serial umie to wykorzystać. 

I to mimo że wcale nie jest serialem pełnym ciągłych zwrotów akcji ani nieustannej akcji. Nie o to chodzi. Ale fabuła, postacie i montaż mają tę jakość “no dobra, jeszcze jeden”, przez którą chcesz zobaczyć, jak wszystko się rozwinie.

Najsłabsze strony Domu duchów

Ale serial ma też pewne słabsze punkty, które oddalają go od dzieła obowiązkowego.

Zbyt poprawny

Główny problem Domu duchów polega na tym, że wszystko jest bardzo dopracowane, ale prawie nic nie zaskakuje.

Reżyseria jest poprawna. Produkcja jest poprawna. Adaptacja jest poprawna. Ton jest poprawny. Ale czuć ostrożność, jazdę z zaciągniętym hamulcem ręcznym, która nie pozwala wskoczyć na kolejny poziom.

Osobowość pojawia się bardziej w rolach niż w inscenizacji. I to sprawia, że serial jest udany, ale niespecjalnie pamiętny. 

I to mimo że ta wersja ma więcej przestrzeni, by opowiedzieć wszystko niż klasyczny film z 1993 roku z Jeremym Ironsem i Meryl Streep, co pozwala lepiej rozwinąć całą fabułę książki. Prawdopodobnie dlatego jest lepsza od filmu, ale nie jestem pewien, czy nie zapomnisz jej łatwiej.

Nie oferuje naprawdę niezapomnianych momentów

Serial ma mocne chwile, ale kiedy go kończysz, nie zostaje w pamięci tak wiele scen czy obrazów jak można by oczekiwać po takim dziele.  

Są trudne sceny, bardzo dobre role i dopracowana produkcja, ale brakuje tego uderzenia osobowości, które zmienia adaptację w coś mającego własne życie. Mam tu na myśli takie seriale jak Gra o tron, , Chernobyl albo Opowieść podręcznej.

Jest bardzo dobrze zrobiony, ale brakuje mu własnej wizji, ambicji, by wyjść poza poprawność.

Zmiana aktorek

Kolejna rzecz, która nie do końca mnie przekonuje, to zmiana aktorek wraz z upływem lat.

Rozumiem tę decyzję. W historii obejmującej dekady zmiana odtwórczyń może pomóc zaznaczyć upływ czasu. Ale tutaj nie zawsze działa. 

W niektórych przypadkach wywołuje wręcz pewne zamieszanie, bo młode i dorosłe wersje niektórych postaci nie są do siebie wystarczająco podobne albo nie przekazują tej samej ciągłości emocjonalnej.

Szczególnie miałem tak z Blancą, córką Clary, choć to ogólne wrażenie dotyczące kilku kobiet w serialu.

Ciekawe jest też to, że sam serial pokazuje, iż w przypadku Estebana Trueby istniała inna możliwa droga: zostawić tego samego aktora i opracować starzenie przez charakteryzację, makijaż i grę. Nie mówię, że zawsze należało tak robić -czasem różnica wieku jest zbyt duża-, ale w niektórych przypadkach dałoby to więcej jedności.

Werdykt: udany, ale nie wybitny

Dom duchów warto obejrzeć.

Jeśli lubisz powieść, Isabel Allende albo realizm magiczny, tym bardziej warto. Ale nawet jeśli nie czytałeś książki, serial się sprawdza. 

O ile realizm magiczny nie wyrzuca cię z historii, dostajesz tu solidną, dobrze zagraną i łatwą do obejrzenia adaptację.

Najlepsze są obsada, sposób utrzymywania niewiarygodnego dzięki wiarygodnym postaciom oraz bardzo dopracowana produkcja. Najgorsze jest to, że wszystko wydaje się zbyt poprawne. Niczego nie psuje, ale też nie ryzykuje wystarczająco, by olśnić.

To dobry serial. Udana adaptacja. Lepsza wersja niż film dla historii, która potrzebuje miejsca, żeby wszystko pokazać.

W przeciwieństwie do powieści, na której się opiera, to bardzo dobre dzieło, ale nie arcydzieło.

Dane techniczne Domu duchów

Pole	Dane
Dokładny tytuł	Dom duchów
Rok	2026
Czas trwania	8 odcinków
Reżyseria	Francisca Alegría i Andrés Wood
Główna obsada	Alfonso Herrera, Dolores Fonzi, Nicole Wallace, Fernanda Castillo, Juan Pablo Raba, Fernanda Urrejola, Rochi Hernández, Aline Küppenheim, Eduard Fernández i Maribel Verdú
Oficjalny gatunek	Dramat, romans, niepokojący
Kraj	Chile
Dostępny na	Prime Video
Czy są spoilery?	Nie
Ocena	3,5/5