BTTM FDRS, autorstwa Ezry Claytana Danielsa i Bena Passmore’a, był jednym z komiksów w paczce wydawnictwa Fantagraphics, którą niedawno kupiłem. Nic o nim nie wiedziałem poza tym, że łączy horror z krytyką społeczną, więc zacząłem czytać bez większych oczekiwań.
A rezultat okazał się lepszy, niż się spodziewałem.
Podobno to opowieść grozy, w której potwór służy do piętnowania gentryfikacji i zawłaszczania kulturowego, ale najbardziej spodobały mi się postacie, dialogi i rysunki Passmore’a, zwłaszcza sposób wykorzystania kolorów.
To prosty, wciągający i dobrze opowiedziany komiks, który czyta się bardzo łatwo mimo niemal 300 stron. Nie jest szczególnie ambitny ani wybitny jako horror, ale to wcale nie przeszkadza w dobrej zabawie.
Przy okazji, tytuł BTTM FDRS pochodzi od bottom feeders, angielskiego określenia ludzi żyjących kosztem innych. Nawiązuje też do nazwy dzielnicy i oczywiście do stworzenia, które odgrywa główną rolę w historii.
Fabuła BTTM FDRS: w budynku dzieje się coś dziwnego
Darla to młoda projektantka mody szukająca taniego mieszkania w Chicago. Razem z przyjaciółką Cynthią znajduje lokal w Bottomyards, dawnej robotniczej dzielnicy, która najlepsze lata ma już za sobą.
Budynek nie jest szczególnie przytulny, ale czynsz jest przystępny i Darla postanawia zostać. Wkrótce odkrywa, że w budynku kryje się coś dziwnego, co wykracza poza zwykłe usterki zaniedbanej nieruchomości.
Od tego momentu historia łączy codzienne sytuacje, osobiste relacje i tajemnicę związaną z samym budynkiem, która stopniowo nabiera coraz większego znaczenia.
Fabuła nie jest skomplikowana. Moim zdaniem jedną z zalet scenariusza jest właśnie to, że nie musi taka być. Daniels przedstawia bohaterów, pozwala im nawiązywać relacje i stopniowo wprowadza elementy fantastyczne, nie utrudniając śledzenia historii.

Dobrzy bohaterowie i jeszcze lepsze dialogi
W scenariuszu najbardziej spodobało mi się to, jak zbudowano postacie, zwłaszcza Darlę i Cynthię, których osobowości znacznie się różnią.
Obie mają swoje sprzeczności i wady, ale nie ograniczają się do reprezentowania określonego stanowiska społecznego. Zachowują się jak ludzie z własnymi problemami, zainteresowaniami i frustracjami.
Ich rozmowy są świetne. Daniels pisze naturalne dialogi, pełne humoru i ironii, które pozwalają doskonale poznać głównych bohaterów bez konieczności wyjaśniania nam, jacy są. Wystarczą ich własne słowa.
Pod tym względem przypomniał mi nieco komiks Wykiwani Alexa Robinsona, jeden z moich dziesięciu ulubionych komiksów..
Oczywiście Wykiwani to dzieło znacznie bardziej złożone i ambitne, ale oba komiksy łączy coś, co bardzo cenię: umiejętność uczynienia stosunkowo zwyczajnych postaci interesującymi dzięki ich działaniom, relacjom i rozmowom..
W BTTM FDRS jest też dość specyficzny humor, który pojawia się nawet w nieprzyjemnych sytuacjach i sprawia, że lektura staje się bardziej rozrywkowa, jeśli taki dowcip nas bawi, jak mnie.
To nie jest opowieść grozy
Choć komiks przedstawiany jest jako horror, nie sądzę, żeby to była jego najmocniejsza strona.
Stworzenie zamieszkujące budynek jest odrażające i ma dość oryginalny wygląd, ale jego pojawienie się budziło we mnie większą ciekawość niż strach.
Są tu groteskowe sceny, przemiany ciała i chwile przemocy, jednak karykaturalny styl rysunków i humor scenariusza sprawiają, że trudno traktować to wszystko zbyt poważnie..
Również sama tajemnica nie jest skonstruowana szczególnie zaskakująco. Historia rozwija się konwencjonalnie i choć utrzymuje zainteresowanie, nie oferuje wielu zwrotów akcji zmieniających spojrzenie na wydarzenia.
To nie wada. Po prostu uważam, że horror lepiej sprawdza się jako pretekst do rozwijania relacji między postaciami i absurdalnych sytuacji niż jako główny cel tego komiksu.

Krytyka gentryfikacji
Jednym z aspektów najczęściej podkreślanych przez krytyków jest potępienie gentryfikacji, czyli procesu, w którym niektóre dzielnice robotnicze przyciągają inwestycje i nowych, zamożniejszych mieszkańców, co może prowadzić do wypierania dotychczasowej ludności.
Sami autorzy wyjaśniali, że temat ten leży u podstaw opowieści, i rzeczywiście znajdziemy wskazujące na to elementy: niszczejącą dzielnicę, interesy deweloperów oraz sposoby, w jakie niektóre postacie próbują wykorzystać otoczenie.
Muszę jednak przyznać, że choć ten temat jest obecny, w miejscu, w którym mieszkam, jest tak dobrze znany, że podczas lektury nie zwróciłem na niego szczególnej uwagi.
Zauważyłem znacznie wyraźniej inne elementy krytyki społecznej, takie jak rasizm, zawłaszczanie kulturowe czy pozerstwo niektórych bohaterów. Szczególnie udana wydaje mi się karykatura rapera, który wykorzystuje rzekomo alternatywną estetykę do budowania całkowicie sztucznego wizerunku.
I właśnie na tym polega jedna z największych zalet komiksu: wykorzystuje bohaterów, aby wyśmiewać określone zachowania bez potrzeby tłumaczenia nam przesłania.
W każdym razie nie zagłębia się w żaden z tych tematów; to nie jest tego rodzaju dzieło. Wykorzystuje je raczej do tworzenia zabawnej satyry niż do rozbudowanej refleksji społecznej.
Rysunki Bena Passmore’a: czysta kreska i mnóstwo koloru
Oprawa graficzna też mnie zaskoczyła.
Ben Passmore posługuje się bardzo czystą kreską i dość prostymi, karykaturalnymi, ekspresyjnymi postaciami . Dzięki temu sceny są doskonale czytelne, a bohaterowie przekazują emocje zaledwie kilkoma kreskami.
Najbardziej wyróżniłbym jednak kolor..
Passmore stosuje uderzające zestawienia żółci, fioletów, zieleni i innych intensywnych odcieni, które nadają komiksowi łatwo rozpoznawalną tożsamość wizualną..
To ciekawe, bo mamy do czynienia z horrorem, który zamiast mrocznej estetyki wykorzystuje żywe kolory nawet w najbardziej odpychających scenach.
Rezultat jest świetny, atrakcyjny i pełen charakteru, zarówno dzięki oryginalności, jak i łatwości, z jaką można śledzić narrację.

Podsumowanie: dobry komiks, który po prostu sprawia przyjemność
BTTM FDRS to lektura godna polecenia. Jako horror nie wyróżnia się szczególnie, a jego krytyka społeczna nie ma moim zdaniem głębi przypisywanej jej w niektórych recenzjach. Ma jednak ważną zaletę: jest dobrze opowiedziany i wciąga od pierwszej chwili.
Daniels tworzy ciekawe postacie, Passmore ożywia je bardzo ekspresyjnymi rysunkami, a razem sprawiają, że niemal 300 stron mija w mgnieniu oka.
To nie jest ambitne dzieło. To prosty komiks z humorem, odrobiną horroru i dobrze wykreowanymi postaciami.
W sam raz, żeby cieszyć się dobrą lekturą.
Największe zalety BTTM FDRS
- Dobrze rozwinięte postacie o wyrazistych osobowościach.
- Naturalne, zabawne dialogi pełne ironii.
- Rysunki Bena Passmore’a, z czystą kreską i bardzo ekspresyjnymi postaciami.
- Wykorzystanie koloru, prawdopodobnie najciekawszy element oprawy graficznej.
- Lekka i wciągająca lektura mimo sporej objętości.
Największe wady BTTM FDRS
- Jeśli szukasz naprawdę przerażającego horroru, poszukaj gdzie indziej.
- Krytyka gentryfikacji i kwestii społecznych jest ciekawa, ale nie tak głęboka, jak twierdzą niektórzy recenzenci.
Dane techniczne
| Cecha | Informacje |
| Tytuł | BTTM FDRS |
| Scenariusz | Ezra Claytan Daniels |
| Rysunki i kolory | Ben Passmore |
| Wydawnictwo | Fantagraphics |
| Rok | 2019 |
| Strony | 288 |
| Format oryginalny | Twarda oprawa, pełny kolor |
| Gatunek | Horror, czarna komedia, satyra społeczna |
| Miejsce akcji | Chicago, Stany Zjednoczone |
Ocena
Dla kogo
✅ Czytelnicy lubiący komiksy skupione na postaciach, dialogach i relacjach osobistych.✅ Miłośnicy czarnego humoru i satyry społecznej.
✅ Osoby ceniące ekspresyjne rysunki i oryginalne wykorzystanie koloru.
✅ Czytelnicy zainteresowani amerykańskim komiksem niezależnym.
✅ Osoby szukające wciągającej i stosunkowo łatwej lektury.
Dla kogo nie
❌ Osoby szukające naprawdę przerażającego komiksu grozy.❌ Czytelnicy oczekujący skomplikowanej fabuły pełnej niespodzianek.
❌ Osoby preferujące realistyczne lub bardzo szczegółowe rysunki.
Najczęstsze pytania
O czym opowiada BTTM FDRS?
To historia Darli, młodej projektantki, która wraz z przyjaciółką Cynthią przeprowadza się do podupadłego budynku w Chicago. Odkrywa tam dziwne stworzenie związane z samym budynkiem. Komiks łączy horror cielesny, czarną komedię i satyrę społeczną.
Co oznacza BTTM FDRS?
To skrót od bottom feeders, angielskiego wyrażenia oznaczającego dosłownie „żywiących się przy dnie”, ale używanego także wobec ludzi żyjących kosztem innych. Tytuł odnosi się do dzielnicy Bottomyards, zachowań niektórych postaci i potwora.
Kto stworzył BTTM FDRS?
Scenariusz napisał Ezra Claytan Daniels, autor Upgrade Soul, a Ben Passmore odpowiada za rysunki i kolory.
Ile stron liczy BTTM FDRS?
Oryginalne wydanie Fantagraphics z 2019 roku liczy 288 kolorowych stron.
Czy BTTM FDRS to komiks grozy?
Tak, choć łączy horror cielesny z czarną komedią i satyrą społeczną. Zawiera groteskowe stworzenia, przemiany ciała i przemoc, ale również wiele humorystycznych momentów.
Jaką krytykę społeczną przedstawia BTTM FDRS?
Autorzy poruszają kwestie gentryfikacji, rasizmu, zawłaszczania kulturowego i ekonomicznego wyzysku dzielnic robotniczych. Idee te przedstawione są przez bohaterów, budynek i zamieszkujące go stworzenie.
Czy warto przeczytać BTTM FDRS?
Moim zdaniem tak. Wyróżnia się przede wszystkim postaciami, dialogami i rysunkami Bena Passmore’a, zwłaszcza użyciem kolorów. Jako horror przekonuje mniej, ale to prosta, wciągająca i dobrze opowiedziana lektura.

Dodaj komentarz