Batman – Ostateczna rozgrywka: szkoda, że to nie koniec

Snyder pierwotnie planował Ostateczną rozgrywkę jako finał swojego okresu pracy nad serią. I to wiele wyjaśnia.  

Jego epicki rozmach, ogrom zagrożenia ze strony odwiecznego wroga i odpowiednio definitywne zakończenie doskonale nadawałyby się na pożegnanie.  

Ale tak się nie stało. 

Snyder i Capullo kontynuowali serię, a to, co mogło być wspaniałym finałem, ostatecznie stało się kolejną przejściową historią..

A to obniża moją ocenę i pogarsza końcowe wrażenie. Już wyjaśniam dlaczego.

Powrót Jokera i gigantyczne zagrożenie

Po Śmierci rodziny Joker powraca z jeszcze bardziej niszczycielskimi zamiarami. Jego konflikt z Batmanem nabiera jeszcze większego rozmachu. Już na pierwszych stronach udaje mu się nastawić przeciwko Batmanowi kilku członków Ligi Sprawiedliwości.

Początek jest spektakularny. Snyder umie przykuć uwagę czytelnika i przedstawia zagrożenie, które — jak zwykle — wydaje się nie do pokonania. Świetnie też wraca do chorej relacji między Batmanem a Jokerem, jednego z najciekawszych aspektów jego pracy nad serią.

Ale zaczynamy również napotykać typowe problemy tego scenarzysty.

Pierwszy polega na tym, że każdy wielki wątek to Mount Everest. W Trybunale Sów, we wspomnianym wcześniejszym występie Jokera i oczywiście w Roku zerowym Bruce Wayne stawia czoła ostatecznym zagrożeniom. A teraz nadchodzi Ostateczna rozgrywka, która chce zawiesić poprzeczkę jeszcze wyżej.

Problem w tym, że jeśli każda historia jest niezwykła, ostatecznie żadna nie wydaje się aż tak wyjątkowa. Batman powinien oczywiście mierzyć się z wielkimi zagrożeniami, ale musi być też miejsce na mniejsze konflikty.  

Zresztą niektóre krótkie historie z Cmentarnej szychty pokazały, że Gotham nie zawsze musi stać na krawędzi katastrofy.

Zdecydowanie zbyt potężny Joker

Czy Joker naprawdę może tak łatwo otruć bohaterów pokroju Supermana i Wonder Woman? Rozumiem, że czytamy komiks superbohaterski, a złoczyńca przygotował szczególnie niebezpieczną toksynę, ale trudno mi uwierzyć, że potrafi obezwładnić postacie znacznie potężniejsze od siebie..

To skuteczny sposób na pokazanie, że zagrożenie jest ogromne. Problem w tym, że jego skala sama zaczyna wydawać się mało wiarygodna.

Jest też coś jeszcze, co zupełnie mi się nie zgadza: jego możliwości fizyczne..

Tradycyjnie największe zagrożenie ze strony Jokera wynikało z inteligencji, okrucieństwa, nieprzewidywalności i umiejętności manipulowania innymi. Nigdy nie musiał dorównywać Batmanowi fizycznie, aby stać się jego najgroźniejszym wrogiem.

Tutaj jednak mamy Jokera o niezwykłej wytrzymałości i szybkości, zdolnego stawić czoła bohaterowi w sytuacjach, które normalnie by go przerosły.

Komiks wprowadza elementy mające wyjaśniać te zdolności, zwłaszcza tajemniczą substancję regenerującą. Ale to, że scenariusz znajduje wyjaśnienie, nie oznacza jeszcze, że jest ono przekonujące..

I uważam, że Snyder trochę się myli, tak bardzo wyolbrzymiając jego moce. Joker był już wystarczająco niebezpieczny bez zmieniania go niemal w nadczłowieka.

Zagrożenie większe niż historia, która je rozwija

To wszystko nie znaczy, że Ostateczna rozgrywka jest złym komiksem. Wręcz przeciwnie.

Snyder nadal udowadnia, że świetnie zna Batmana i otaczające go postacie. Relacja Bruce'a z Jokerem jest dobrze poprowadzona i się rozwija, historia ma mocne momenty, a od lektury trudno się oderwać, bo ciągle coś się dzieje.

Problem polega na tym, że zagrożenie wydaje się większe niż historia, która ma je rozwinąć. Piętrzą się ekstremalne sytuacje, odkrycia i widowiskowe starcia, ale w pewnym momencie trudno już poczuć wagę tego wszystkiego.

Znów wraca wrażenie, że bez przerwy obserwujemy ostateczną próbę Batmana. Tak jak w każdym poprzednim wątku.

Co więcej, starcie z Jokerem następuje stosunkowo niedługo po Śmierci rodziny, innym wątku, który również badał relację między nimi.

Gdyby obie historie dzielił większy odstęp, powrót złoczyńcy prawdopodobnie wywarłby większe wrażenie.

Trzeba też pamiętać, że pierwotnie miała to być ostatnia przygoda tego etapu, stąd tytuł. Epickość finału, droga Batmana jako bohatera i ta ostatnia bitwa doskonale pasowały do takiej koncepcji.

Takie właśnie wrażenie pozostawia zakończenie komiksu. Byłoby bardzo dobrym, niemal znakomitym zamknięciem wielkiego okresu w historii tej postaci.

Ale nim nie było. I to wpływa na ostateczny odbiór.

Greg Capullo nadal utrzymuje znakomity poziom

Jeśli chodzi o stronę graficzną, nie mam wielu zastrzeżeń.

Greg Capullo po raz kolejny dowodzi, że doskonale rozumie Batmana, którego chce pokazać Snyder. Jego sceny akcji wypadają znakomicie, postacie przekazują emocje i siłę, a kompozycje współgrają z przesadnym rozmachem scenariusza.

Potrafi też znakomicie przedstawić Jokera, przeplatając groteskowy wygląd chwilami budzącymi prawdziwy strach.

Mimo to nie osiągnął poziomu Roku zerowego, gdzie rysunki i kolorystyka tworzyły niezwykłe momenty. Tutaj nadal jest bardzo dobrze, ale tam było to coś zupełnie innego.

Najlepsze strony komiksu Batman: Ostateczna rozgrywka

• Relacja Batmana z Jokerem, którą Snyder nadal bardzo dobrze rozwija.
• Rozmach konfrontacji, zwłaszcza jeśli potraktujemy ją jako historię pierwotnie zaplanowaną na zakończenie pewnej epoki. Bo przecież…
• To byłoby wspaniałe zwieńczenie tego etapu.

Najgorsze strony komiksu Batman: Ostateczna rozgrywka

• Ale nim nie jest. A ponieważ to tak epicki wątek pośredni, ostatecznie osłabia siłę oddziaływania kolejnych historii.
• Możliwości Jokera, zwłaszcza łatwość, z jaką obezwładnia Ligę Sprawiedliwości i rywalizuje z Batmanem fizycznie.

Podsumowanie: wielki finał, który przychodzi za wcześnie

Batman: Ostateczna rozgrywka to ponownie dobry komiks o Batmanie, jak cały okres Snydera i Capullo, z dobrze rozwiniętymi postaciami, ciekawym zagrożeniem i znakomitymi rysunkami.

Ale nadal powtarza też przesadę charakterystyczną dla tego etapu. Joker wydaje się zbyt potężny, niektóre sytuacje są trudne do uwierzenia, a epicki rozmach traci siłę, bo już zbyt wiele tomów utrzymuje się na najwyższych obrotach.

Wiedząc, że Snyder pierwotnie traktował tę historię jako pożegnanie, znacznie lepiej rozumiem jego podejście. Jednak jako wątek pośredni sprawia ona wrażenie, że autor znów wytacza wszystkie działa, choć ma jeszcze kolejne historie do opowiedzenia. 

A przecież nie każda przygoda Batmana musi oznaczać koniec świata, aby warto było ją przeczytać.

Informacje o komiksie Batman – Ostateczna rozgrywka

Pozycja	Informacje
Tytuł oryginalny	Batman: Endgame
Recenzowane wydanie (USA)	Batman Vol. 7: Endgame
Wydawca oryginału	DC Comics
Scenariusz	Scott Snyder
Rysunki	Greg Capullo
Tusz	Danny Miki
Kolory	FCO Plascencia
Data wydania tomu zbiorczego	2015
Zawartość	Batman #35–40
Strony	192, amerykańskie wydanie w twardej oprawie
Gatunek	Superbohaterowie, akcja i thriller